Çevre Sorunlarında Öncelikler
Türkiye’nin çevre sorunlarını 67 il temelinde önceliklerine göre sıralayan ilk çalışma 1991′de Yüksel Çağlar’ın imzasıyla Milli Prodüktivite Merkezi yayınları arasında çıktı. Çevre Sorunlarının Konu ve Yöre Düzeyinde Önceliklerinin Belirlenmesi adını taşıyan çalışma, çevre sorunlarını niteliğine ve yoğunluğuna göre yerel olarak belirlemeyi ve böylece çevreyle ilgili politikalar geliştirilirken yöresel önceliklerin doğru saptanmasına katkıda bulunmayı amaçlıyor.
Çevre sorunlarına yol açan etmenlerden ya da çevre sorunlarının göstergelerinden oluşan 23 değişkenin incelendiği çalışmanın bulgularına göre İstanbul, hem kentsel hem de kırsal bakımdan “genel” çevre sorunlarının en yoğun olduğu il. Genel çevre sorunlarının yoğunluğu bakımından İstanbul’u izleyen altı il gene kıyı illeri: Kocaeli, İzmir, Bursa, Zonguldak, Muğla ve Hatay. Ankara ise bu illerin ardından sekizinci sırada bulunuyor.
“Birinci derecede” genel çevre sorunlarından etkilenen illerin çok büyük bölümü Ege ve Marmara bölgesi ile Akdeniz kıyılarında yer alıyor. Bunlar arasındaki Karadeniz illeri Zonguldak, Samsun, Trabzon ve Rize. Bu gruptaki illerde 1990 nüfus sayımının sonuçlarına göre Türkiye nüfusunun yüzde 55′i yaşıyor.
Çağlar’ın incelemesinin sonuçlarına göre, Ankara dışındaki Orta Anadolu illeri ile öteki Karadeniz illeri genellikle “ikinci derecede” çevre sorunlarından etkileniyor. Doğu ve Güneydoğu illeri ise “üçüncü derecede” genel çevre sorunları bulunan grubu oluşturuyor.
Kentsel çevre sorunları açısından sıralamada İstanbul’u Kocaeli, İzmir, Ankara ve Bursa izliyor. Kentsel çevre sorunlarının birinci derecede olduğu illerin tümü Anadolu’nun batı, ortabatı ve güney kesimlerinde toplanıyor. Batıda bulunduğu halde kentsel çevre sorunlarının ikinci derecede olduğu iller Tekirdağ, Kırklareli, Çanakkale, Afyon, Burdur ve Isparta, Bilecik ve Uşak ise üçüncü grupta yer alıyor.
Etiketler: temel çevre sorunları
